تبلیغات
شگفتی های آفرینش - تاریخچه ی علم نجوم
شگفتی های آفرینش

انا زینا السماء الدنیا بزینة الکواکب...

تاریخ نجوم را می توان به سه دوره تقسیم کرد: دوره ی زمین مرکزی، دوره ی کهکشانی و دوره ی کیهانی. آغاز دوره ی اول در تاریخ باستان است و پایان آن در قرن شانزدهم. دوره ی دوم از قرن هفدهم تا قرن نوزدهم طول کشید و دوره ی سوم در قرن بیستم آغاز شد و هنوز ادامه دارد.


1.دوره ی زمین مرکزی


منجمان نخستین معتقد بودند که زمین باید در مرکز جهان باشد و فرض می کردند که خورشید، ماه و ستارگان به دور زمین ساکن می گردند. علاقه ی آنان که به معنای امروزی کلمه چندان علمی نبود، به طور عمده معطوف بود به مسائل علمی، به رابطه ی واقعی یا فرضی رویدادهای آسمانی با حوادث زمینی و به جست و جوی آسمان به خاطر یافتن نشانه هایی از وقایع سعد و نحس.
با وجود این کشف های برجسته ای در این دوران صورت پذیرفت. گاهشماری با دقت زیاد رشد کرد. دایرة البروج- مسیر ظاهری خورشید از میان ستارگان- به دقت تمام تعریف شد. دوره ی کامل کسوف و خسوف تعیین گردید و حتی در قرن دوم پیش از میلاد به حرکت زمین پی برده شد.

پایان دوره ی زمین مرکزی در قرن شانزدهم با شخصیت بزرگ نیکولائوس کوپرنیکوس (1543-1473) پیوندی نزدیک دارد.

2.دوره ی کهکشانی

می توان گفت که نجوم جدید با این دوره آغاز می شود. کوپرنیکوس نشان داد که زمین، نه تنها مرکز جهان نیست،بلکه فقط یکی از سیاراتی است که به دور خورشید مرکزی می گردد. معلوم شد که زمین، که به هیچ وجه منحصر به فرد نیست، سیاره ای کاملا معمولی است که به طرزی معمولی، حرکاتی معمولی دارد.

در حقیقت آشکار شد که خورشید مرکزی خود ستاره ای از ستارگان بیشمار آسمان است، یکی از بیلیون ها ستاره ی همانند دور و بر ما است که برخی بزرگتر و بعضی کوچکتر، برخی سنگین تر و بعضی سبکتر از آن اند.

در این دوره روش مطالعه ی نجوم پیوسته علمی تر شد و انگیزه ی اصلی آن میل به شناخت و فهم قوانین بنیادی حاکم بر حرکت اجرام آسمانی و توضیح چیزهایی بود که بشر به چشم می دید.
پیشرفتی که از قرن شانزدهم تا پایان قرن نوزدهم صورت گرفت، نتیجه ی تلفیق کار آمدی بود از رصد های پردامنه، وسایل پیش رفته و کار نبوغ آمیز علمی.

رصدها: اطلاعات وسیعی که اهمیت بنیادی داشت، با کار سخت رصد کنندگان دقیق، که نام بزرگ تیخوبرائه (1601-1546) در صدر آنان است، جمع آوری شد.

وسایل: البته ورود تلسکوپ به ساحت نجوم توسط گالیلئو گالیله (1642-1564میلادی) در 1610، نشانه ی مرحله ی مهمی در علم نجوم به شمار می رود، همان طور که اختراع بعدی طیف نما نیز چنین بود. این دو وسیله مکمل یکدیگر بودند: تلسکوپ رؤیت ستارگان را با وضوحی بیشتر ممکن می سازد، طیف نما نور ستارگان را تجزیه می کند و اطلاعاتی درباره ی ستارگان در اختیار ما می گذارد.

نبوغ: نجوم نیز مانند هر علم دیگر برای پیشرفت خود نیازمند تلاش مغز های بزرگی است که بتوانند بینش، تخیل، شهود و نیز دانش زیاد را بر اطلاعات رصدی تطبیق دهند. یوهانس کپلر (1630- 1571) و سر ایزاک نیوتون ( 1727-1642)، کپلر با کشف قوانین حرکت سیارات و نیوتون با کشف قانون گرانش عمومی ، در زمره ی این دانشمندان بودند.

3- دوره ی کیهانی

در این دوره آشکار شد که کهکشان ستاره هایی که خورشید ما به آن تعلق دارد فقط یکی از کهکشان های بسیاری است که برخی بزرگتر از کهکشان ما و بعضی کوچکتر اند. بخش زیادی از تحقیقات نجومی یک قرن اخیر به این کوشش اختصاص داشته است که تصویری «کامل» از جهان به دست آوریم. تلسکوپ های نوری بزرگتر و نیز تلسکوپ های رادیویی عظیم برای کمک به این تحقیقات ساخته شده اند.

نابغه ی نظری بزرگی که در ذهن عامه ی مردم بیش از همه با این دوره ارتباط داده می شود، دکتر آلبرت اینشتاین فقید ( 1955-1879)  است ( هرچند که او در درجه ی اول یک فیزیکدان و ریاضی دان بود). کیهان شناسی و اختر فیزیک سخت به نظریه ی نسبیت او متکی اند.

در این دوره ی نجومی است که ما زندگی می کنیم و تا پایان آن راه درازی در پیش است.

نوشته شده در چهارشنبه 1 اردیبهشت 1389 ساعت 08:22 ب.ظ توسط Marjan z نظرات |



قالب جدید وبلاگ پیچك دات نت